657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, kadrolu memurların kurumlar arasında naklen atanmasına imkân tanıyor. Bu imkân tüm kamu personeli için geçerli değil. Aday memurlar, 4/B sözleşmeli personel ve 7433 sayılı Kanun kapsamında kadroya geçirilen personel, belirli süreler boyunca başka bir kuruma geçemiyor. Belediyelerde kadroya geçirilen bir kısım personelin nakli ise yalnızca yerel yönetimlerle sınırlı tutuluyor.
Kurumlar Arası Nakil Nasıl İşliyor?
Kurumlar arası nakil, 657 sayılı Kanun’un 74. maddesinde düzenleniyor. Bu yolla bir kamu kurumunda çalışan memur, farklı bir kuruma naklen atanabiliyor. Naklin gerçekleşmesi için gidilmek istenen kurumda memurun unvanına uygun boş kadro bulunması, o kurumun geçişi kabul etmesi ve memurun çalıştığı kurumun muvafakat vermesi gerekiyor. Süreç bu nedenle hakka dayalı bir tayin olarak değil, iki kurumun onayına bağlı bir işlem olarak yürüyor. Bu genel kuralın dışında kalan gruplar ve uygulanan kısıtlamalar mevzuatta ayrıca belirleniyor.
Süreli Nakil Yasağı Bulunan Personel
Üç personel grubu için kurumlar arası nakil, belirli bir süre boyunca kapalı tutuluyor. Aday memurlar adaylık dönemi boyunca, 4/B sözleşmeli personel üç yıl, 7433 sayılı Kanun ile kadroya geçirilenler ise sözleşmeli süreleri dahil dört yıl başka bir kuruma geçemiyor. Bu süreler tamamlandıktan sonra, asil kadrolu statüye geçen personel genel nakil kurallarına tabi oluyor.
Aday Memurlar Adaylık Süresince Nakil Yapamıyor
KPSS ile ilk kez atanan memurlar göreve aday memur olarak başlıyor. 657 sayılı Kanun’un 54. maddesine göre adaylık süresi bir yıldan az, iki yıldan fazla olamıyor. Bu süre içinde aday memurun başka kurumlara nakli yapılamıyor.
Yasak yalnızca kurumlar arası geçişi kapsıyor. Aday memurun kendi kurumu içindeki yer değişikliği bu hükme girmiyor. Adaylık döneminde farklı bir kuruma geçmek isteyen personel için tek yol, yeniden KPSS’ye girerek başka bir kadroya yerleşmek.
4/B Sözleşmeli Personele Kurumlar Arası Geçiş Kapalı
4/B sözleşmeli personelin kurumlar arası nakil hakkı bulunmuyor. Bu statüdeki personel yalnızca kendi kurumu içinde yer değiştirme talep edebiliyor.
Sözleşmeli personel, can güvenliği ve sağlık sebepleri dışında üç yıl süreyle başka bir yere atanamıyor. Aynı kurumda üç yıllık çalışma süresini tamamlayanlar, talep etmeleri hâlinde bulundukları yerde aynı unvanlı memur kadrosuna atanıyor. Kadroya geçişin ardından bu personel için kadrolu memurlara uygulanan nakil kuralları geçerli hâle geliyor.
7433 ile Kadroya Geçenler İçin Dört Yıllık Sınır
Ocak 2023’te yürürlüğe giren 7433 sayılı Kanun, 657 sayılı Kanun’a geçici 48. maddeyi ekledi. Bu madde kapsamında sözleşmeli pozisyondan memur kadrosuna geçirilen personel, sözleşmeli olarak geçen süreler dahil olmak üzere dört yıl boyunca başka bir yere atanamıyor.
Bu dört yıllık süre içinde, kadroya geçmeden önce tabi oldukları mevzuata göre yer değiştirme hakkı bulunan personelin görev yerleri, o mevzuattaki süre, usul ve şartlarla değiştirilebiliyor.
Geçici 48. madde, Kanun’un yürürlüğe girdiği 26 Ocak 2023 tarihinde sözleşmesi devam eden personeli kapsıyordu. Sözleşmeli süreler de hesaba katıldığı için bu kapsamdaki personelin büyük bölümünde dört yıllık süre dolmuş durumda. En geç başlayanlar için süre, Ocak 2027’ye kadar tamamlanıyor.
Nakil Yeri Sınırlı ve Özel Mevzuata Tabi Personel
Bazı personel gruplarında kısıtlama bir süreye değil, gidilebilecek kurumlara ya da uygulanacak mevzuata bağlı olarak belirleniyor. Belediyelerde 7433 sayılı Kanun kapsamında kadroya geçirilen personel, yalnızca yerel yönetimler arasında nakil yapabiliyor. Hâkim ve savcılar, öğretim elemanları, emniyet personeli ve askeri personel ise kendi özel kanunlarındaki kurallara tabi bulunuyor.
Belediyelerde Kadroya Geçenlerin Nakli Yerel Yönetimlerle Sınırlı
7433 sayılı Kanun kapsamında belediyelerde memur kadrosuna geçirilen personel için ayrı bir sınırlama uygulanıyor. Bu personel; belediyeler, belediyelere bağlı kuruluşlar, mahalli idare birlikleri ve il özel idarelerine nakledilebiliyor. Merkezi idare kurumlarına ve üniversitelere nakilleri mümkün olmuyor.
Yerel yönetimler arasındaki nakiller için bu personele bir süre kısıtı getirilmiyor.
Özel Kanunlara Tabi Personel Kendi Mevzuatına Göre Değerlendiriliyor
Bazı kamu görevlisi grupları, görev yeri değişikliği bakımından 657 sayılı Kanun’un genel hükümleri yerine kendi özel mevzuatlarına tabi bulunuyor. Hâkim ve savcılar 2802 sayılı Kanun’a, öğretim elemanları 2547 sayılı Kanun’a, emniyet personeli 3201 sayılı Kanun’a göre değerlendiriliyor. Türk Silahlı Kuvvetleri personeli de kendi mevzuatına tabi. Bu gruplarda kurumlar arası geçişin şartları, ilgili özel düzenlemelere göre belirleniyor.
Kimler Hangi Kısıtlamaya Tabi?
| Personel grubu | Kısıtlama | Süre | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Aday memurlar | Başka kuruma nakil yapılamıyor | Adaylık süresi (1-2 yıl) | 657 sayılı Kanun md. 54 |
| 4/B sözleşmeli personel | Kurumlar arası geçiş yok; can güvenliği ve sağlık dışında başka yere atanamıyor | 3 yıl, ardından kadroya geçiş | 657 sayılı Kanun md. 4/B |
| 7433 ile kadroya geçirilenler | Başka bir yere atanamıyor | Sözleşmeli süreler dahil 4 yıl | 657 sayılı Kanun geçici md. 48 |
| Belediyelerde 7433 ile kadroya geçirilenler | Nakil yalnızca yerel yönetimlere yapılabiliyor | Süre sınırı yok | 7433 sayılı Kanun |
| Özel kanunlara tabi personel | Kendi mevzuatı uygulanıyor | Mevzuata göre değişiyor | 2802, 2547, 3201 sayılı Kanunlar ve TSK mevzuatı |
| Asil kadrolu memurlar | İki kurumun onayıyla nakil yapılabiliyor | — | 657 sayılı Kanun md. 74 |
